W 2026 roku na Ukrainie może rozpocząć działalność od czterech do pięciu nowych biometanowni o łącznej projektowanej wydajności około 20 milionów metrów sześciennych biometanu rocznie. Prognozę tę przedstawił prezes Stowarzyszenia Bioenergii Ukrainy, Heorhij Geletucha, w komentarzu dla Delo.ua, podkreślając stopniowy, ale stabilny rozwój branży.
Według eksperta, każdy z nowych projektów będzie mógł produkować do 5 milionów metrów sześciennych biometanu rocznie. Łącznie zwiększy to krajową produkcję o około 20 milionów metrów sześciennych. Jednocześnie w branży nie widać jeszcze masowego boomu inwestycyjnego, ponieważ ukraińscy przedsiębiorcy uważnie obserwują pierwszych producentów i wyniki ich pracy na rynkach eksportowych.
Heorhij Geletucha zauważa, że Ukraina rozpoczęła eksport biometanu stosunkowo niedawno, a firmy eksportowe borykają się ze skomplikowanymi procedurami biurokratycznymi. W szczególności producenci muszą potwierdzić pochodzenie biometanu na wszystkich etapach – od zatłaczania do sieci dystrybucji gazu, transportu systemem przesyłu gazu, aż po magazynowanie w podziemnych magazynach gazu i dalszą selekcję. Ponadto biometan musi spełniać kryteria Unii Europejskiej.
Według niego, ponad pół roku temu ukraińscy producenci złożyli odpowiedni pakiet dokumentów do Komisji Europejskiej i niedawno otrzymali odpowiedzi. Generalnie są one pozytywne, ale zawierają szereg uwag, które wymagają sfinalizowania. Po usunięciu tych wyjaśnień spodziewany jest pierwszy etap pozwoleń.
Ekspert podkreśla, że Europa jest już zainteresowana zakupem ukraińskiego biometanu, a Ukraina stworzyła niezbędne ramy regulacyjne dla rozwoju branży. Jednocześnie krajowi producenci nie otrzymują tzw. „zielonej premii” – premii finansowej, która zwiększa konkurencyjność czystej energii w UE. W rezultacie, zamiast ceny około 900 euro za tysiąc metrów sześciennych, ukraińskie firmy sprzedają biometan za 750–800 euro, a koszt jego produkcji wynosi około 650 euro za tysiąc metrów sześciennych.
Obecnie na Ukrainie działa już kilka zakładów produkujących biometan. Wśród nich znajduje się przedsiębiorstwo Hals Agro w obwodzie czernihowskim o wydajności 3 milionów metrów sześciennych rocznie z podłączeniem do sieci gazowych, zakład grupy Vitagro w obwodzie chmielnickim o podobnej wydajności oraz UM Liquid Gas w obwodzie winnickim, który produkuje 11 milionów metrów sześciennych biometanu rocznie w formacie Bio LNG. MHP prowadzi dwie instalacje – w obwodzie winnickim o wydajności 24 milionów metrów sześciennych (Bio LNG) oraz w obwodzie dniepropietrowskim o wydajności 11 milionów metrów sześciennych, z podłączeniem do gazociągu.
Na uwagę zasługuje zakład biometanu „Teofipol Energy Company” w obwodzie chmielnickim, którego uruchomienie planowane jest w najbliższej przyszłości. Jego wydajność wynosi 56 milionów metrów sześciennych rocznie i, w przeciwieństwie do innych obiektów, jest on bezpośrednio podłączony do systemu przesyłu gazu. Obecnie całkowita produkcja biometanu na Ukrainie szacowana jest na 52 miliony metrów sześciennych rocznie, a do końca roku ma ona wzrosnąć do 108 milionów metrów sześciennych. Cały wytworzony wolumen jest obecnie eksportowany.
Pierwszy eksport biometanu z Ukrainy do Europy miał miejsce 6 lutego 2025 roku – został on zrealizowany przez grupę spółek Vitagro za pośrednictwem ukraińskiego systemu przesyłu gazu. MHP Jurija Kosiuka uruchomiła również komercyjną produkcję skroplonego biometanu i zrealizowała pierwszą dostawę ukraińskiego bio-LNG do UE. W czerwcu do eksporterów dołączyła spółka z ograniczoną odpowiedzialnością „Gorodiszcze-Pustowariwska Spółka Rolna” (GOPAK) z grupy „Hals Agro”, która sprzedała swój biometan niemieckiej firmie Uniper.
Biometan na Ukrainie jest wytwarzany z odpadów z produkcji zwierzęcej i roślinnej, co czyni go szczególnie atrakcyjnym dla sektora rolniczego. Dlatego też przemysł biometanu stał się już obiektem znaczących inwestycji ze strony przedsiębiorstw rolnych i jest uważany za jeden z obiecujących obszarów rozwoju energii odnawialnej i eksportu.
e-finance.com.ua
